Wat ‘kost’ een radio van een paar euro?
9 augustus 2010 Een reactie plaatsen
Als Nederlanders zijn we nooit te beroerd om gebruik te maken van aanbiedingen. Logisch, want je moet nu eenmaal op je portemonnee letten. Bedrijven doen natuurlijk hetzelfde, ‘om de prijs van de consument zo laag mogelijk te houden’. (Of zoveel mogelijk aan de aandeelhouders te kunnen uitkeren.)
Ooit je afgevraagd hoe het kan dat een radiootje voor een paar euro in de winkel kan komen te liggen? Anders gezegd… wie betaald de rekening van een (te) lage prijs.
De video beschrijft de weg die producten afleggen van grondstof tot vuilnisbelt. Zeer inzichtelijk laat Annie Leonard met leuke animaties het verschil zien tussen de ‘het algemene plaatje’ en het plaatje met onderliggende kosten.
Naast de zeer aansprekende animaties geeft ze ook inzicht in het ontstaan van de huidige ‘consumenten-maatschappij’.
Uiteraard is er kritiek gekomen op deze video. Dat kan ook niet anders. Sommige critici nemen zelfs de moeite om al hun commentaar te verwerken in de video. Opmerkelijk vond ik dat deze criticus vooral over details valt. Hier kun je een versie vinden met ingemonteerde kritiek door HowTheWorldWorks.
Deze video is voor mij een mooie aanvulling op het boek van Geert Mak: Hoe God Verdween uit Jorwerd.
Ook Geert Mak laat zien hoe wij in de afgelopen jaren verandert zijn in consumenten. Het begin van het boek ligt veel eerder dan de video. Het begin van het boek ligt in de periode dat (vooral op het platteland) alle goederen aan huis werden geleverd en er nog geen etalages en supermarkten waren.
Aan de hand van de bewoners van Jorwerd glijdt de tijd langzaam vooruit. De vooruitgang gaat heel geleidelijk. Langzaam maar zeker zie je het moderne Jorwerd ontstaan tot het moment dat de schrijver het boek schreef.
Een kernpunt van de video is een beroemde uitspraak van Victor Lebow:
Our enormously productive economy demands that we make consumption our way of life, that we convert the buying and use of goods into rituals, that we seek our spiritual satisfactions, our ego satisfactions, in consumption. The measure of social status, of social acceptance, of prestige, is now to be found in our consumptive patterns. The very meaning and significance of our lives today expressed in consumptive terms. The greater the pressures upon the individual to conform to safe and accepted social standards, the more does he tend to express his aspirations and his individuality in terms of what he wears, drives, eats- his home, his car, his pattern of food serving, his hobbies.
These commodities and services must be offered to the consumer with a special urgency. We require not only “forced draft” consumption, but “expensive” consumption as well. We need things consumed, burned up, worn out, replaced, and discarded at an ever increasing pace. We need to have people eat, drink, dress, ride, live, with ever more complicated and, therefore, constantly more expensive consumption. The home power tools and the whole “do-it-yourself” movement are excellent examples of “expensive” consumption. (Bron: Journal of Retailing, voorjaar 1955) -google vertaling-
(Om kort te gaan: De economie eist van ons dat we uiteindelijk onze bevrediging vinden in ‘consumeren’. Daarnaast moeten we steeds meer ‘kant-en-klaar’ te kopen. (complicated/more expensive))
Waar Geert Mak de ontwikkeling van een dorp laat zien, neemt Annie Leonard ons bij de hand om te laten zien hoeveel afval we eigenlijk direct (maar vooral indirect) maken en hoe het komt dat we voor 5 dollar een radio kunnen kopen. Het is niet alleen een verfrissende oproep om meer aan recycling te doen, maar vooral ook een oproep om na te denken over de ander kant van onze consumptiemaatschappij.
Voor meer informatie:
